សេចក្តីសង្ខេប៖ គម្រោងនេះត្រូវបានរំពឹងថានឹងលើកកម្ពស់បច្ចេកវិទ្យាឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ ដែលបង្កើនផលិតភាព ខណៈកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័ននៅក្នុងវិស័យកសិកម្មក្នុងខេត្តក្រចេះ។
ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទ បានដាក់ឱ្យដំណើរការនូវសមាសភាគទី៣ នៃគម្រោងកែលម្អសន្តិសុខទឹកកម្ពុជា (CaWSIP-MAFF) ដែលនឹងលើកកម្ពស់កសិកម្មឆ្លាតវៃដែលធន់នឹងអាកាសធាតុ និងបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការប្រើប្រាស់ទឹកនៅក្នុងខេត្តក្រចេះ។
លោក ហ៊ាន វណ្ណហន រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ និងជានាយកគម្រោង CAWSIP-MAFF បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងសិក្ខាសាលាចាប់ផ្តើមសម្រាប់សមាសភាគទី៣ ក្រោមប្រធានបទ “សេវាគាំទ្រដើម្បីពង្រឹងភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ និងបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការប្រើប្រាស់ទឹកក្នុងវិស័យកសិកម្មស្រោចស្រព”។
សិក្ខាសាលានេះធ្វើឡើងនៅមន្ទីរកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទ ខេត្តក្រចេះ កាលពីថ្ងៃច័ន្ទ។
សិក្ខាសាលានេះប្រមូលផ្តុំអ្នកចូលរួមជាច្រើន រួមមានក្រុមអនុវត្តគម្រោងថ្នាក់ជាតិ និងថ្នាក់ខេត្ត មន្ត្រីមកពីមន្ទីរធនធានទឹក និងឧតុនិយមក្នុងខេត្តក្រចេះ អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានថ្នាក់ស្រុក ឃុំ និងភូមិ តំណាងមកពីក្រុមប្រឹក្សាកសិកម្ម សហគមន៍មូលដ្ឋានពាក់ព័ន្ធនឹងវិស័យកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងប្រើប្រាស់ទឹក ភាគីពាក់ព័ន្ធវិស័យឯកជន និងកសិករគំរូមកពីតំបន់គម្រោងគោលដៅ។
នៅក្នុងសុន្ទរកថាបើក លោករដ្ឋលេខាធិការ វណ្ណហន បានសង្កត់ធ្ងន់ថា សិក្ខាសាលានេះ មានគោលបំណងបង្ហាញអំពីក្របខ័ណ្ឌនៃការអនុវត្តគម្រោងនេះ ដល់អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន កសិករដែលទទួលផល និងដៃគូនានា។
លោកបានកត់សម្គាល់ថា គោលដៅគឺដើម្បីបញ្ជ្រាបការអនុវត្តកសិកម្មឆ្លាតវៃដែលធន់នឹងអាកាសធាតុ (Climate Smart Agriculture-CSA) និងលើកកម្ពស់បច្ចេកទេសកសិកម្មដែលកាត់បន្ថយការចំណាយស្របតាមយុទ្ធសាស្ត្របន្សាំជាតិ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា “គម្រោងនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏រឹងមាំរវាងរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងធនាគារពិភពលោក ហើយត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការប្រើប្រាស់ទឹកសម្រាប់វិស័យកសិកម្ម និងគោលបំណងជាច្រើនទៀត។
លោកបានពន្យល់បន្ថែមថា សិក្ខាសាលានេះនឹងជួយលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងក្នុងចំណោមភាគីពាក់ព័ន្ធ និងណែនាំបច្ចេកទេសដែលជួយដល់កសិកម្មដែលធន់នឹងអាកាសធាតុ។
លោកបានបន្ថែមថា សកម្មភាពទាំងនេះនឹងត្រូវបានអនុវត្តជាពិសេសនៅក្នុងតំបន់ដែលប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រត្រូវបានស្តារឡើងវិញ ដូចជាប្រព័ន្ធកន្ទួត និងស្វាយជ្រំ ក្នុងស្រុកចិត្របុរី ខេត្តក្រចេះ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានការអនុវត្តកសិកម្មប្រកបដោយផលិតភាពនិងចីរភាព។
នៅចុងបញ្ចប់ លោករដ្ឋលេខាធិការបានលើកទឹកចិត្តដល់អ្នកចូលរួមទាំងអស់ឱ្យចូលរួមផ្តល់ជាគំនិតឱ្យបានសកម្ម ដោយចូលរួមក្នុងកិច្ចពិភាក្សាបច្ចេកទេស និងពង្រឹងការសម្របសម្រួលក្នុងអំឡុងពេលនៃការអនុវត្តគម្រោង ដើម្បីធានាបាននូវភាពជោគជ័យយូរអង្វែងរបស់ CAWSIP-MAFF ។
គួររំលឹកផងដែរថា នៅថ្ងៃទី២១ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ សមាគមអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិរបស់ធនាគារពិភពលោក (IDA) បានអនុម័តឥណទានចំនួន ១៤៥ លានដុល្លារ ដើម្បីផ្តល់មូលនិធិដល់គម្រោង CaWSIP ។ គម្រោងនេះមានគោលបំណងពង្រឹងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់ទឹក បង្កើនផលិតភាពកសិកម្ម និងកសាងភាពធន់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។
ប្រជាជនកម្ពុជាជាង ១១៣,០០០នាក់ រំពឹងថានឹងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ពីការកែលម្អប្រព័ន្ធទឹកក្រោមគំនិតផ្តួចផ្តើមរយៈពេលប្រាំមួយឆ្នាំនេះដែលនឹងដំណើរការពីឆ្នាំ២០២៥ ដល់ឆ្នាំ២០៣០។ ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម និងក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ តាមរយៈក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ នឹងដឹកនាំការអនុវត្តក្នុងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។
ថ្វីត្បិតតែប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរធនធានទឹកក៏ដោយ ក៏ការប្រែប្រួលទឹកភ្លៀងតាមរដូវ និងតាមតំបន់ បង្កបញ្ហាប្រឈមដល់ការផ្គត់ផ្គង់ទឹកទាំងទីក្រុង និងជនបទ។ បម្រែបម្រួលអាកាសធាតុត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងបង្កឱ្យមានទឹកជំនន់ និងគ្រោះរាំងស្ងួតញឹកញាប់ និងធ្ងន់ធ្ងរ ដែលអាចមានផលប៉ះពាល់ដល់ផលិតកម្មស្បៀងអាហារ និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។
គម្រោងនេះនឹងពង្រឹងការគ្រប់គ្រងធនធានទឹក តាមរយៈការពង្រីកស្ថានីយត្រួតពិនិត្យវារីឧតុនិយម(hydrometeorological monitoring stations) ការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពគោលនយោបាយ និងបទប្បញ្ញត្តិទឹក និងការបង្កើតផែនការគ្រប់គ្រងអាងទន្លេដែលមានព័ត៌មានអំពីអាកាសធាតុ។ វាក៏នឹងកសាងសមត្ថភាពរបស់អាជ្ញាធរទឹកថ្នាក់កណ្តាល និងថ្នាក់ខេត្តផងដែរ។
ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់ទឹកប្រើប្រាស់តាមផ្ទះ និងធារាសាស្រ្ត នឹងត្រូវបានស្តារ និងកែលម្អឡើងវិញ។ គម្រោងនេះរួមបញ្ចូលទាំងការបណ្តុះបណ្តាលសម្រាប់សហគមន៍អ្នកប្រើប្រាស់ទឹកកសិករ និងផ្តល់ការគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេសដើម្បីធានាបាននូវប្រតិបត្តិការប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងការថែទាំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទឹក។
លើសពីនេះ ក្នុងការសម្របសម្រួលជាមួយវិស័យកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទ គម្រោងនេះនឹងលើកកម្ពស់បច្ចេកវិទ្យាឆ្លាតវៃដែលធន់នឹងអាកាសធាតុ ដែលបង្កើនផលិតភាព ទន្ទឹមនឹងការកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័ននៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម។
